Fototoltaika off-grid czy on-grid - co wybrać?

Fotowoltaika, jako jedno z najszybciej rozwijających się źródeł odnawialnej energii, staje się coraz bardziej popularna na całym świecie, w tym również w Polsce. Kluczowym pytaniem, przed którym stają potencjalni inwestorzy, jest wybór pomiędzy systemem fotowoltaicznym off-grid a on-grid.

Oba systemy mają swoje zalety i wady, a wybór zależy od indywidualnych potrzeb, lokalizacji i celów użytkownika. Przyjrzyjmy się bliżej obu opcjom, aby lepiej zrozumieć, która może być bardziej odpowiednia w konkretnej sytuacji.

Pamiętaj! Jeśli chcesz obniżyć swoje rachunki za prąd, często także nawet o 90% - skonsultuj się z nami. Doradzimy, jak zainwestować w przyszłość i uzyskać niezależność energetyczną.

Fotowoltaika off-grid - co to znaczy?

Instalacje off-grid działają całkowicie niezależnie od sieci energetycznej. Zapewniają one niezależność od zewnętrznych dostaw energii, jednak wymagają inwestycji w akumulatory lub agregat prądotwórczy.

 

Główne zalety tego rozwiązania to:

• Niezależność od sieci - system działa nieprzerwanie nawet podczas awarii, zapewniając użytkownikom maksymalną samowystarczalność energetyczną.
• Możliwość magazynowania nadwyżek w akumulatorach.
• Wykorzystanie energii tam, gdzie nie ma dostępu do sieci - to doskonałe rozwiązanie dla obszarów bez dostępu do sieci elektroenergetycznej.
• Brak przerw w dostawie energii - system działa nawet podczas awarii sieci.

Wady instalacji off-grid to m.in.:

• Wyższy koszt inwestycji na początku - konieczność zakupu akumulatorów i inwerterów.
• Konieczność częstszej konserwacji - akumulatory wymagają regularnej obsługi oraz okresowej wymiany.
• Ograniczona moc - instalacja jest zależna od pojemności akumulatorów, system musi być dokładnie zwymiarowany do potrzeb użytkownika, co może ograniczać możliwości rozbudowy.

Według raportu "Off-Grid Solar Market Trends Report 2022" opublikowanego przez World Bank Group, globalny rynek systemów off-grid rośnie, szczególnie w krajach rozwijających się, gdzie dostęp do sieci elektroenergetycznej jest ograniczony.

Czy instalacje off-grid są legalne?

Tak, instalacje fotowoltaiczne off-grid są legalne w Polsce. Systemy off-grid, działające niezależnie od publicznej sieci elektroenergetycznej, nie wymagają zgłoszenia do operatora systemu dystrybucyjnego ani uzyskiwania pozwoleń związanych z przyłączeniem do sieci.

Ponieważ te systemy nie oddziałują na sieć elektroenergetyczną, użytkownicy mają pełną swobodę w ich instalacji i użytkowaniu, pod warunkiem przestrzegania ogólnych przepisów budowlanych i elektrycznych, zapewniających bezpieczeństwo i zgodność z normami technicznymi. Jednakże, osoby planujące instalację off-grid powinny upewnić się, że system jest odpowiednio zaprojektowany i bezpieczny, szczególnie w zakresie magazynowania energii i zabezpieczeń elektrycznych.

Fotowoltaika on-grid - co to takiego?

Co oznacza instalacja on-grid? System on-grid, zwany także systemem podłączonym do sieci, jest najpopularniejszym rodzajem instalacji fotowoltaicznej. W tym rozwiązaniu panele słoneczne są połączone z siecią elektroenergetyczną.

 

Instalacje on-grid są podłączone do publicznej sieci energetycznej i przekazują do niej nadwyżki wyprodukowanej energii elektrycznej.

 

Główne zalety tego rozwiązania to:

• Niższy koszt inwestycji - brak potrzeby zakupu dodatkowych akumulatorów, dzięki temu systemy on-grid są tańńsze w instalacji.
• Szybszy zwrot z inwestycji - optymalne koszty usługi, a dodatkowo nadwyżka wyprodukowanej energii jest oddawana do sieci, co pozwala na pełne wykorzystanie potencjału instalacji.
• Mniejsze ryzyko awarii - sieć pełni funkcję magazynu energii.
• Wsparcie z sieci - w przypadku niewystarczającej produkcji własnej, energia jest pobierana z sieci, zapewniając ciągłość dostaw.
• Programy wsparcia i dofinansowanie dla fotowoltaiki on-grid - w wielu krajach, w tym w Polsce, istnieją programy wspierające prosumentów, takie jak system opustów czy dotacje na instalacje.

 

Wady instalacji on-grid to m.in.:

• Uzależnienie od pracy sieci - w razie awarii system przestaje działać.
• Mniejszy uzysk energii z sieci niż oddawana do niej.
• Brak możliwości magazynowania nadwyżek - energia jest zużywana na bieżąco lub trafia do sieci.

Według danych Instytutu Energetyki Odnawialnej, na koniec 2022 roku w Polsce funkcjonowało ponad 1,2 miliona mikroinstalacji fotowoltaicznych, z czego zdecydowana większość to systemy on-grid.

Czy instalacje on-grid trzeba zgłaszać?

Tak, instalacje fotowoltaiczne on-grid, które są podłączone do sieci elektroenergetycznej, należy zgłaszać. Zgłoszenie takie jest konieczne, aby spełnić wymogi prawne oraz techniczne związane z przyłączeniem do publicznej sieci energetycznej. Zgłoszenie instalacji on-grid jest kluczowe dla zapewnienia bezpieczeństwa oraz stabilności pracy sieci elektroenergetycznej, a także dla uniknięcia ewentualnych sankcji prawnych.

W Polsce proces ten obejmuje zgłoszenie mikroinstalacji do operatora systemu dystrybucyjnego (OSD) odpowiedzialnego za dany region. Zgłoszenie powinno zawierać informacje o instalacji, takie jak jej moc, lokalizacja, oraz parametry techniczne. Operator sprawdza zgodność instalacji z wymaganiami technicznymi oraz określa warunki przyłączenia do sieci. Dopiero po otrzymaniu akceptacji ze strony OSD, instalacja może być legalnie podłączona do sieci i wykorzystywać mechanizm opustów, czyli rozliczanie energii oddanej i pobranej z sieci.

Na co zwrócić uwagę wybierając fotowoltaikę off-grid lub on-grid?

Wybór między fotowoltaiką off-grid a on-grid zależy od wielu czynników, takich jak dostępność sieci energetycznej, zapotrzebowanie na energię, budżet oraz indywidualne preferencje. Każdy z tych systemów ma swoje zalety i wady, które należy wziąć pod uwagę przy podejmowaniu decyzji.

Co lepsze on-grid czy off-grid?

Wybór między systemem on-grid a off-grid zależy od kilku kluczowych czynników:

1. Lokalizacja: Jeśli masz dostęp do sieci elektroenergetycznej i stabilne dostawy energii, system on-grid będzie zazwyczaj bardziej opłacalny. Dla odległych lokalizacji bez dostępu do sieci, off-grid może być jedyną opcją.
2. Budżet: Systemy on-grid są zazwyczaj tańsze w instalacji, co czyni je bardziej dostępnymi dla przeciętnego gospodarstwa domowego.
3. Cele energetyczne: Jeśli dążysz do całkowitej niezależności energetycznej i jesteś gotów ponieść wyższe koszty początkowe, system off-grid może być lepszym wyborem.
4. Zużycie energii: Dokładna analiza zużycia energii pomoże w określeniu, który system będzie bardziej efektywny kosztowo w długim terminie.
5. Regulacje prawne: W niektórych krajach istnieją korzystne programy wsparcia dla systemów on-grid, co może wpłynąć na decyzję.

Według badań przeprowadzonych przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju, w warunkach polskich dla typowego gospodarstwa domowego system on-grid jest zazwyczaj bardziej opłacalny. Jednakże, w specyficznych przypadkach, takich jak domy letniskowe czy gospodarstwa oddalone od sieci, systemy off-grid mogą okazać się lepszym rozwiązaniem.

Czy falownik on-grid może pracować jako off-grid?

Falownik on-grid, zaprojektowany do współpracy z siecią elektroenergetyczną, nie może samodzielnie pracować jako system off-grid. Falowniki on-grid wymagają połączenia z siecią, aby synchronizować częstotliwość i napięcie, a także by wyłączać się automatycznie w przypadku awarii sieci (dla bezpieczeństwa techników naprawiających sieć).

Aby falownik on-grid mógł działać w trybie off-grid, musiałby posiadać funkcję wyspową (ang. islanding), która umożliwia autonomiczną pracę bez połączenia z siecią publiczną. Większość standardowych falowników on-grid nie ma takiej funkcji, ponieważ ich projekt jest ściśle związany z koniecznością współpracy z siecią.

Jednakże istnieją hybrydowe falowniki, które mogą działać zarówno w trybie on-grid, jak i off-grid. Takie urządzenia są wyposażone w dodatkowe układy zarządzania energią i mogą przełączyć się na pracę autonomiczną w przypadku zaniku napięcia w sieci, wykorzystując energię z akumulatorów. Wybór takiego rozwiązania zależy od specyficznych potrzeb użytkownika i zazwyczaj jest droższy od standardowych falowników on-grid.

 

Podsumowując, instalacje on-grid są prostsze i tańsze, ale uzależnione od sieci energetycznej. Systemy off-grid zapewniają niezależność, ale wymagają większych nakładów inwestycyjnych.

Kompromisem może być system hybrydowy, łączący zalety obu rozwiązań - współpracę z siecią i własne magazyny energii. Decyzja powinna być podjęta po dokładnej analizie potrzeb i możliwości finansowych.

Zaufaj ekspertom Kenpol i powierz instalację fotowoltaiki profesjonalistom. Z nami możesz liczyć na inwestycję na lata. Nasi doradcy rozwieją twoje możliwości i odpowiedzą na wszystkie pytania.